Αρθρίτιδα 1ης Μεταταρσοφαλαγγικής Άρθρωσης και Αρθρόδεση

Η αρθρίτιδα της 1ης μεταταρσοφαλαγγικής άρθρωσης (hallux rigidus) είναι η πιο συνηθισμένη μορφή αρθρίτιδας του άκρου ποδός, και εμφανίζεται συνήθως σε ενήλικες ηλικίας μεταξύ 30 και 60 ετών. Η νόσος προκαλείται λόγω φθοράς του χόνδρου της 1ης μεταταρσοφαλαγγικής άρθρωσης με αποτέλεσμα να τρίβεται η βάση της εγγύς φάλαγγας του μεγάλου δακτύλου με την κεφαλή του 1ου μεταταρσίου. Σε πολλούς από τους ασθενείς, δεν υπάρχει συγκεκριμένη αιτία για την ανάπτυξη αρθρίτιδας. Μπορεί να είναι επακόλουθο κάποιου τραυματισμού ή ουρικής αρθρίτιδας. Η αρθρίτιδα της 1ης μεταταρσοφαλαγγικής άρθρωσης μπορεί να εμφανιστεί σε ένα από τα δυο πόδια ή να είναι αμφοτερόπλευρη.

Τα συμπτώματα περιλαμβάνουν πόνο και οίδημα που επιδεινώνονται στη βάδιση και το τρέξιμο. Οι ασθενείς δυσκολεύονται να φορέσουν παπούτσια. Η διάγνωση τίθεται με απλές ακτινογραφίες άκρου ποδός, όπου αναδεικνύονται ραχιαία οστεόφυτα και στένωση του μεσάρθριου διαστήματος.

Η συντηρητική θεραπεία αποσκοπεί στη μείωση του πόνου στην ίδια την άρθρωση. Αν και δεν είναι θεραπευτική της αρθρίτιδας, η χρήση ορθοπαιδικών πάτων για την ανακούφιση της πίεσης κάτω από την άρθρωση ή η προσαρμογή των υποδημάτων για τη μείωση της κίνησης της άρθρωσης, μπορεί να βοηθήσει στην ανακούφιση του πόνου. Αναλγητικά φάρμακα όπως η παρακεταμόλη και τα μη στεροειδή αντιφλεγμονώδη μπορεί επίσης να είναι χρήσιμα.

Επί αποτυχίας της συντηρητικής αγωγής, εφαρμόζεται χειρουργική επέμβαση. Σε λιγότερο σοβαρές περιπτώσεις, εφαρμόζεται υμενεκτομή και χειλεκτομή, δηλαδή η αφαίρεση των οστεόφυτων από την άρθρωση ή οστεοτομία βράχυνσης του 1ου μεταταρσίου. Σε προχωρημένες περιπτώσεις εφαρμόζεται αρθρόδεση. Η αρθρόδεση της 1ης μεταταρσοφαλαγγικής άρθρωσης είναι μια χειρουργική επέμβαση που έχει σχεδιαστεί για να βοηθήσει στην ανακούφιση του πόνου στο μπροστινό μέρος του ποδιού. Αφαιρείται χειρουργικά ο αρθρικός χόνδρος από το περιφερικό άκρο του 1ου μεταταρσίου και από τη βάση της εγγύς φάλαγγας. Τα οστά φέρονται στην επιθυμητή θέση και στερεώνονται είτε με πλάκα είτε με δυο διασταυρούμενες βίδες. Για την ευόδωση της αρθρόδεσης, μπορούν να χρησιμοποιηθούν οστικά μοσχεύματα μεταξύ των αρθρούμενων επιφανειών. Με την αρθρόδεση της 1ης μεταταρσοφαλαγγικής άρθρωσης, καταργείται η κίνηση του μεγάλου δακτύλου του άκρου ποδός, αλλά οι ασθενείς ανακουφίζονται από τον πόνο. Ανάλογα με την τεχνική στερέωσης, η επέμβαση έχει ποσοστό επιτυχίας 80 – 100%. Παρόλο που οι ασθενείς πρέπει να συνηθίσουν τον περιορισμό της κίνησης του μεγάλου δακτύλου, η ανάλυση βάδισης μετά την αρθρόδεση δείχνει βελτίωση στην προωθητική ισχύ, τη φόρτιση και τη σταθερότητα του άκρου ποδός κατά τη διάρκεια του βηματισμού.

Η χειρουργική επέμβαση μπορεί να γίνει ως χειρουργείο ημέρας, υπό γενική ή περιοχική αναισθησία. Η κοπή των ραμμάτων γίνεται 15 ημέρες μετά το χειρουργείο. Μετά το χειρουργείο, οι ασθενείς φορούν ειδικό νάρθηκα αποφόρτισης των μεταταρσίων και συνίσταται αποφόρτιση για μερικές εβδομάδες. Στις επιπλοκές της επέμβασης περιλαμβάνεται η χαλάρωση των υλικών, η ψευδάρθρωση, η καθίζηση ή ο κατακερματισμός των αρθρούμενων επιφανειών, η λοίμωξη και ο υπολειπόμενος πόνος.